ULVENHOUT – Lokale en regionale media hebben afgelopen week laten weten dat er van 14 september tot en met november grootschalige werkzaamheden worden uitgevoerd in het Natura 2000-gebied Ulvenhoutse Bos. De media hebben gemeld dat Staatsbosbeheer en verschillende gebiedspartners deze maatregelen moeten uitvoeren om de kwetsbare en zeldzame natuur te herstellen en te beschermen tegen verdroging, verstoring, vermesting en stikstofneerslag.
Natuur staat onder druk
Staatsbosbeheer laat op haar site weten dat de natuur in het Ulvenhoutse Bos onder druk staat. Dit komt onder meer door dat het bos verdroogt en dat het kwelwater niet meer in de wortelzones van de daarvan afhankelijke beschermde plantensoorten terechtkomt. Staatsbosbeheer is tevens van mening dat er te veel stikstofuitstoot en -neerslag te vinden is, naast het feit dat het gebied kwetsbaar is voor lange droge periodes en enorme regenbuien.
Daarom wil de organisatie samen met de gebiedspartners zoeken naar een nieuw evenwicht tussen ondernemen, natuur, leefbaarheid, recreatie en woningbouw en wordt er gewerkt aan verschillende opgaven met als doel het in stand houden en het verbeteren van de Natura 2000 natuurkwaliteiten, wat vooral lopen langs de Europese richtlijnen en Nederlandse (natuur) wetten.
Werkzaamheden Ulvenhoutse Bos
In oktober 2022 werd door de lokale media gemeld dat er al wekenlang machines bezig waren in het Ulvenhoutse Bos, waarbij het niet zomaar ging over het kappen van een paar bomen, maar het aanleggen van een zogenaamd ondergronds kleischerm, wat men kan zien als een damwand van klei. In die tijd was men bezig aan werkzaamheden in het bos om het grondwaterpeil in het bos vast te houden.
De werkzaamheden waren nodig, zodat het water niet kon wegstromen naar de woningen langs de Bosrand en de Craenlaer, daar de huizen veel last hadden van water in de kelders. De opzet was dubbel, namelijk geen water in de huizen en water vasthouden in het bos. Hierbij zouden er ook meer loofbomen zijn aangeplant in de strook van het bos, zodat er ook meer biodiversiteit in het bos zou komen, wat weer zou leiden tot meer insecten, vogels en andere dieren in de bodem.
Huidige werkzaamheden
Volgens Staatsbosbeheer wordt er gewerkt middels de groenblauwe gebiedsgerichte aanpak – samen met verschillende organisaties als de provincie, waterschappen, gemeenten, agrarische sector en terreinbeheerders – aan een sterk Brabants buitengebied. De informatie geeft tevens aan dat het Ulvenhoutse Bos een beekbegeleidend bos is, wat inhoudt dat het nat kan zijn.
Maar men wil de wandelpaden bereikbaar houden, waarvoor een aantal paden opgeknapt en opgehoogd moeten worden, zodat men in elk seizoen van het bos kan genieten. Ondertussen is al veel bereikt door eerder genomen maatregelen. Om de beschermde bostypes te kunnen behouden, is het nodig dat de grondwaterstand in de zomer hoger wordt. Tevens is het de bedoeling dat de kwelstroom – dat is het grondwater dat onder druk naar boven komt – wordt versterkt en dat de waterkwaliteit wordt verbeterd. Hiervoor moet het watergebruik door consumenten en bedrijven verminderd worden, regen langer worden vastgehouden en meer water in de bodem te laten zakken.
Klein bosgebied
Andere bronnen geven aan dat het Ulvenhoutse Bos een klein bosgebied is bij het dorp Ulvenhout, wat behoort tot de gemeente Breda. Tevens is aangegeven dat het een van de oudste bossen van Nederland is, met natte broekbossen en Eiken-Haagbeukenbossen. Ook hier wordt gemeld dat verdroging en vervuiling door stikstof de natuur aantasten, waardoor er werkzaamheden uitgevoerd moeten worden om het Natura 2000-gebied te kunnen behouden.
Daarom staan er ook diverse natuurherstel maatregelen gepland in de omgeving van het Ulvenhoutse Bos, waarbij men moet denken het natter maken van het dal van de Broekloop tot aan landgoed Valkenberg en het St. Annabosch. Tevens werd / wordt er gedacht aan het plan om het hemelwater van de wijk Kraaijenberg niet meer op het bos te lozen. Daarnaast heeft Staatsbosbeheer aangegeven dat verder herstel van de kwelsituatie nodig is wat mogelijk gerealiseerd kan worden door het grond- en oppervlaktewater in het Sint Annabos te verhogen, wat moet blijken uit onderzoek.
Droogte in de stad
In juli schreef de gemeente Breda dat er in de stad een watertekort was waardoor het Waterschap Brabantse Delta maatregelen had moeten nemen, onder minder water te gebruiken. Dat betekent dat de gemeente niet meer alle bomen en planten genoeg water kon geven. Zuinig met water is altijd van groot belang, maar met de afgelopen aanhoudende warmte en droogte was het echt nodig.
De gemeente gaf tevens aan dat de gevolgen van de droogte al op verschillende locaties zichtbaar waren, zoals verschillende verdorde grasvelden. Men heeft in juli gewaarschuwd dat als de droogte nog langer zou aanhouden, dat de verdorde grasvelden op meer locaties zouden ontstaan. Tevens kon men ook planten zien die verdroogden, bloemen die geel werden en bomen die het moeilijk hadden.
(Bronnen: Gemeente Breda, Staatsbosbeheer, Ons Ulvenhout, Van Wijlen, GGA Groenblauw, BD)
Henny AJ Kreeft (Stichting De Groene Mantelzorger)
Onafhankelijke (Burger) Journalistiek
© Khamakar News Agency / 17.09.2026
