ROTTERDAM – De lokale media wisten afgelopen week te melden dat de Valkeniersweide in de Rotterdamse wijk IJsselmonde er 80 nieuw bomen bij gaat krijgen die voor extra verkoeling en schaduw moeten zorgen. Volgens de gegevens is het boomplantproject in september 2026 gestart en zal doorlopen tot het voorjaar van 2027. Het initiatief is aangekondigd via een informatiebord langs de Groene Hilledijk.
De Valkeniersweide
Op bepaalde bronnen wordt de Valkeniersweide een ‘grote grasvlakte’ genoemd, maar als men gaat zoeken – onder meer met Google Maps – vindt men een groen park én een grasvlakte op Rotterdam-Zuid in de wijk Vreewijk. De Valkeniersweide ligt ingeklemd tussen de Dordtsestraatweg, Valkeniersweg en de Groene Hilledijk, naast de nieuwe wijk Zuiderhof.
De naam Valkeniersweide verwijst naar de valkenjacht, wat een populaire sport uit de zogenaamde ‘riddertijd’ was waarin zogenaamde valkeniers de vogels africhtten voor de jacht op reigers. Het gebied Valkeniersbuurt maakt deel uit van het noordwestelijke deel van Tuindorp Vreewijk, waar veel straatnamen zijn vernoemd naar de jacht en landbouwwerktuigen.
In de vooroorlogse tijd was het terrein oorspronkelijk bedoeld voor de uitbreiding van of paviljoens van het in de buurt gelegen Zuiderzeeziekenhuis, maar dit plan werd nooit uitgevoerd. Na de Tweede Wereldoorlog en de jaren daarna had de locatie een functie als jeugdspeelpark en stond daarom bij de kinderen bekend als ‘De Speelwei’. Voor de kinderen was het een geliefde speelplek en voor de buurtbewoners een plaats met aangelegde paden voor wandelaars. Tevens waren er ruige bosjes waar de jeugd hutten bouwde.
Daarnaast werd de locatie ook door de jaren heen regelmatig gebruikt als een locatie voor evenementen, zoals het landen van de Sinterklaas helikopter in november 1954, waar duizenden kinderen op af waren gekomen. Tevens heeft in het gebied het bronzen kunstwerk Wolken van kunstenaar Gust Romijn gestaan, wat in 1965 werd geplaatst en verhuisd in 2019.
Herontwikkeling en vergroening
De Valkeniersweide sluit aan op de herontwikkeling van het oude Zuiderziekenhuisterrein – nu de wijk Zuiderhof en project Het Zuiden – en daarom is men in september 2026 gestart met de aanplant van 80 extra bomen om het gebeid meer schaduw en verkoeling te geven. Het geheel past bij de bredere ambitie van de gemeente om Rotterdam groener en klimaatbestendiger te maken.
Het bijzondere aan het park Valkeniersweide is dat – naast de nieuwe aanplant van 80 bomen – dat er al een bijzondere Veteraanboom in het gebied staat. Deze boom – een meer dan 70 jaar oude Treurwilg – was de allereerste boom in Rotterdam die deze status heeft gekregen. Vanwege deze status en zijn hoge leeftijd en ecologische waarde, zal deze Treurwilg niet gekapt worden, maar mag gecontroleerd en in alle rust aftakelen. Volgens de lokale media is de Valkeniersweide een grote grasvlakte, met veel oude bomen, waterpartijen en speeltoestellen.
Vreewijk
Volgens de gemeentelijke site is Vreewijk een groene wijk van zo’n 100 jaar oud en men ziet het tuindorp Vreewijk als een beschermd stadsgezicht met bijna 300 (rijks) monumenten. Daarnaast heeft de wijk de Groenezoom, Groene Hilledijk en het grote park de Valkeniersweide. Aan het begin van de vorige eeuw heeft architect Granpré de wijk Vreewijk ontworpen, waarbij de belangrijkste gedachte was om midden in de stad het dorpsgevoel na te bootsen, waarbij bijna elk huis een eigen tuin kreeg.
Het staat momenteel bekend als een beschermd stadsgezicht, wat inhoudt dat fysieke ingrepen nooit afbreuk mogen doen aan het karakter van de wijk. Momenteel ondergaat het tuindorp een grootscheepse renovatie van ruim 1.300 woningen, waarbij bijzonder grote aandacht is voor het behoud van de architectuur en het dorpse karakter van de wijk.
Bomen in de stad
De stad heeft meer dan 600.000 bomen, zoals straatbomen, parkbomen maar zeker ook echte monumentale bomen. Door de Tweede Wereldoorlog en de zakkende bodem zijn er niet veel oude bomen, maar er zijn nog een aantal bomen die kenmerkend zijn voor de stad. De gemeente meldt dat er ruim 3.000 monumentale bomen in het openbaar groen zijn te vinden en op de Overzichtskaart Bijzondere Bomen.
Zo worden ook een aantal voorbeelden aangedragen, zoals een Plataan op de Lijnbaan, waarbij de bouw van de winkelboulevard een pleintje omheen is aangelegd. De gegevens geven aan dat deze boom van 1851 is en die het bombardement van 1940 heeft overleefd. Daarnaast is de Plataan van 1800 in het Park bij de Euromast één van de dikste bomen van de stad.
Op de Begraafplaats Crooswijk staat een Rode Beuk die dateert uit 1822 en midden in de Westersingel staat de zogenaamde Breytenbach Plataan. Daarnaast zijn er ook Veteraanbomen in de stad, die misschien niet monumentaal zijn, maar wel bijzonder. De eerste boom die gemeld wordt op de site van de gemeente Rotterdam is een oude Treurwilg in Rotterdam-Zuid, die de eerste Veteraanboom van de stad werd in 2023. Zonder dat er een naam bijstaat, zal dit waarschijnlijk de Treurwilg van de Valkeniersweide zijn.
Volgens de gemeente Rotterdam is een Veteraanboom een oude boom, die meestal is aangetast door een schimmel, maar die nog waardevol is voor de natuur. Aangetaste stadsbomen worden bijna altijd voor de veiligheid verwijderd, omdat ze te dicht bij de straat staan en er takken kunnen afbreken. Daarentegen kunnen Veteraanbomen met genoeg ruimte blijven staan, waardoor deze boom rustig oud kan worden en eventueel aftakelen, zoals in de vrije natuur ook gebeurt. Op deze manier kunnen allerlei soorten insecten en dieren nog van de boom profiteren. Vaak staat er een omheining omheen, waar binnen niet meer gemaaid wordt.
(Bronnen: Gemeente Rotterdam, Rijswijks Dagblad, Dagblad 010, Stadionpark Rotterdam, Wijkprofiel, Rotterdams Weerwoord)
Henny AJ Kreeft (Stichting De Groene Mantelzorger)
Onafhankelijke (Burger) Journalistiek
© Khamakar News Agency / 15.09.2026
