SOESTERBERG – In augustus 2025 werd al geschreven over een melding van bomenkap op het Landgoed Oude Tempel in Soesterberg. Het Oude Tempelbos is een fantastisch mooi klein bos met veel vogels, insecten, reeën, dassen en eekhoorns. En juist hierbij ligt het probleem, omdat de ontheffing om de woningbouwplannen mogelijk te maken onterecht uitgaat van 4 nesten, maar het blijken er 14 te zijn van de rode eekhoorn.
Nieuw bosrijk woongebied
De gemeente Soest laat op de gemeentelijke site weten dat er al een tijd wordt gewerkt aan de plannen voor een nieuw, natuurinclusief woongebied in het bos achter het Landgoed Oude Tempel in Soesterberg. Voor het project – waarbij de gemeente met een aantal partners samenwerkt – is ‘nieuwe kennis’ opgedaan over natuurontwikkeling. Volgens de gemeente zouden er reacties uit de buurt zijn gekomen en gesprekken geweest met deskundigen over dassen, ecologie en bomen, waardoor de plannen zijn aangepast.
In de nieuwe ideeën wordt uitgegaan van meer groen, minder woningen en volgens de gemeente zou de das blijven zitten. Hierbij wordt aangegeven dat meer groen wil zeggen dat een groter deel van het plan hoogwaardige natuur zal worden, waarin de das een belangrijke plaats zou moeten krijgen. Duidelijk heeft de gemeente aangegeven dat de dassen niet zouden worden verplaatst en dat waardevol groen meer aandacht krijgt in de plannen.
Zonder grote gevolgen voor natuur
Het gemeentelijke stuk lijkt vóór 2025 zijn geschreven, daar men aangeeft dat men ‘verwacht om in 2025 te starten’. Volgens de wethouder zijn nieuwe woningen hard nodig, naast omgeving met natuur om te ontspannen. Het project zou een plek moeten worden waar omwonenden en bezoekers actief en gezond kunnen samen leven in én met de natuur mét ruimte voor de das. De opzet was dat de gemeente zou beginnen met de inrichting van het centrale groengebied.
Daarnaast werd gemeld dat door de investering in de natuurontwikkeling de dassenburchten zouden blijven en er genoeg ruimte was voor de rode eekhoorn, vleermuizen en de hazelworm. De afname van het bosgebied zou volgens het plan worden goedgemaakt door de ecologische kwaliteit in het natuurgebied te vergroten en door de verbinding te maken met Park Vliegbasis Soesterberg.
Rapporten kloppen niet
In augustus 2025 werd reeds gemeld dat de fracties van de Partij voor de Dieren, ChristenUnie, Volt, 50PLUS, UtrechtNU en SP een motie hadden ingediend in de vergadering van de Provinciale Staten van Utrecht. Dit was nodig om te voorkomen dat een gezond bos met 11 rode lijst soorten en bomen van 200 jaar oud, een recreatiegebied voor vele omwonenden, met historische lanen vernietigd zou worden.
Gedeputeerde Staten hebben op 27 maart jl. ontheffing verleend zodat de woningbouwplannen in het bosgebied Oude Tempel doorgang kunnen vinden. Over deze vergunning heeft de fractie van de Partij voor de Dieren in de Provinciale Staten van Utrecht vragen gesteld aan Gedeputeerde Staten. Dit kwam onder meer doordat de ontheffing is verleend op het feit dat er 4 nesten van rode eekhoorns aanwezig zouden zijn in het gebied. Echter dit blijkt niet juist te zijn, daar de fractie van de Partij voor de Dieren met gegevens is gekomen dat er geen 4 maar 14 nesten van de rode eekhoorns in het gebied zijn gespot.
Los van het feit dat de vergunning is verleend op foutieve gegevens, zou dit tevens inhouden dat de plannen tot een flinke sterfte onder de beschermde eekhoorns leiden. Daarnaast zal het gebied van de dieren ernstig worden aangetast en de fractie is van mening dat de aanvraag overwogen moet worden. Door de ontheffing zou de gemeente Soest kunnen beginnen met de werkzaamheden, waardoor het (opzettelijk) beschadigen en vernielen van vaste voortplantingsplaatsen en rustplaatsen is toegestaan.
Bomen moeten verdwijnen
De regionale media hebben gemeld dat door het toekennen van de ontheffing – en dus vergunning voor het woningbouwproject – zo’n 2.000 bomen gekapt zullen gaan worden. De gemeente geeft daarentegen wel aan dat ‘nog’ 1.900 bomen zullen blijven staan, maar volgens de fractie van de Partij voor de Dieren is het complete gebied het leefgebied van de beschermde eekhoorn.
Daarnaast heeft de rode eekhoorn in de provincie Utrecht het al niet makkelijk. In de schriftelijke vragen van de fractie van 19 mei wordt melding gemaakt dat de fractie stukken heeft opgevraagd bij de griffie, die behoren bij de verleende ontheffing. Uit de gegevens blijkt inderdaad dat er 2.000 bomen zullen verdwijnen en dat er 1.900 blijven staan, maar het hele gebied is het leefgebied van de rode eekhoorn. Dit zou zijn gekomen uit eerdere memo’s van een niet erkend ecologisch adviesbureau.
Tevens is er uitgebreider onderzoek gedaan in 2025 door een ander ecologisch adviesbureau, waarna een aantal voorwaarden werden gesteld om de ontheffing te verlenen. Naar aanleiding van de stukken, andere documenten en de afwegingen in de ontheffing heeft de fractie een lijst van vragen opgesteld, waarop Gedeputeerde Staten nog moeten reageren. De vergunning geeft maatregelen aan om de eekhoorn te laten voortbestaan, maar het aantal bomen is vrij hoog te noemen en het aantal nesten klopt niet.
Daarom begint de fractie ook in de schriftelijke vragen met vraag 1 over het aantal nesten. Voor de vergunning is sprake van 4 nesten van de rode eekhoorn, terwijl een ecologisch onderzoek van begin 2025 spreekt van 14 nesten – wat overigens pas op pagina 10 van het onderzoeksrapport wordt gemeld – en er nog de mogelijkheid was van een 15e nest.
(Bronnen: Gemeente Soest, Provinciale Staten Utrecht, Partij voor de Dieren Utrecht, AD, Khamakar News Agency)
Henny AJ Kreeft (Stichting De Groene Mantelzorger)
Onafhankelijke (Burger) Journalistiek
© Khamakar News Agency / 21.05.2026
