NIJKERK – Ondanks dat men op de gemeentelijke site van de gemeente Nijkerk weinig kan vinden over het groenbeleid of bomenbeleid, heeft de gemeente – volgens de regionale media – zo’n 500 monumentale bomen. Normaal gesproken wordt ergens op de gemeentelijke site aangegeven wanneer een boom wordt toegevoegd aan de Lijst van Monumentale, Beeldbepalende en Speciale Bomen, maar die regels zijn niet te vinden. Daarentegen wel een flinke lijst van monumentale bomen.
Gemeentelijke lijst aan herziening toe
Wat opvalt op de gemeentelijke site is dat er nogal wat gesproken wordt in de vergaderingen van commissies en gemeenteraad over de zogenaamde Herdenkingsbomen. Daarnaast is er een pagina ‘Subsidieregeling particuliere monumentale bomen’ maar dat gaat over de monumentale bomen die op particuliere grond staan. Over de gemeentelijke monumentale bomen is niets te vinden. De lijst die te vinden is op de site zou gaan over particuliere bomen, maar dit is niet helemaal duidelijk. Daar moet wel bij gezegd worden, dat het een lijst is van 2014.
Vandaar dat bomenspecialist Rien Loman reeds heeft aangegeven dat de ‘gemeentelijke lijst’ herzien moet worden. De bomenspecialist is met de regionale media door de gemeente Nijkerk gelopen en heeft onder meer aangegeven waar monumentale bomen te vinden zijn, zoals een Beuk in een tuin op de hoek van de Frieswijk- en de Langestraat. Daarnaast heeft hij aangegeven dat er 4 Platanen staan aan de Vetkamp, die al ruim 100 jaar oud zijn. De heer Loman geeft aan dat de lijst van monumentale en waardevolle bomen zou gaan over bomen op particulier grondgebied.
Onderhoud van de monumentale bomen
Tevens gaf de bomenspecialist aan dat de gemeente even geleden een subsidie beschikbaar heeft gesteld van 15.000 euro voor het onderhoud, waar mogelijk per jaar maar zo’n 20 aanvragen mee afgehandeld kunnen worden. Waarschijnlijk wordt hierbij verwezen naar de ‘Subsidieregeling particuliere monumentale bomen’, waar gemeld wordt waarvoor men subsidie kan aanvragen.
Bij de aanvraag is het nodig dat men het nummer van het kadastrale perceel aangeeft waar de boom staat, naast een korte omschrijving van de activiteiten. Daarnaast is het ook nodig dat men een begroting van de kosten meestuurt, waarbij de begroting moet opgesteld zijn door de erkende boomverzorger, die de werkzaamheden uitvoert.
Levend erfgoed
Het hebben van monumentale bomen brengt een grote verantwoording mee, want men heeft het wel over ‘levend erfgoed’. Zo staat er in de eerder genoemde tuin op de hoek van de Frieswijk- en Langestraat niet alleen de Beuk (geplant waarschijnlijk in 1862), maar ook 2 Paardenkastanjes – die waarschijnlijk even oud zijn – en 2 Lindes van ruim 100 jaar oud. De bomen zijn natuurlijk ook prima voor voeding en schuilplaats voor dieren, zoals de koolmees, de specht, de boomklever en een eekhoorn.
Daarnaast stond er een tijd terug ook een zeer zeldzame Wilgbladige Eik bij de monumentale bomen. Volgens de bomenspecialist van IVN Nijkerk was deze zeldzame Eik de enige in de gemeente, maar hij heeft een flinke storm niet doorstaan. De Paardenkastanjes worden goed in de gaten gehouden, daar ze bedreigd worden door de bloedingsziekte, waardoor het aantal van deze bomen steeds kleiner wordt.
Gemeentelijke monumentale bomen
Volgens de bomenspecialist zou de gemeente Nijkerk zo’n 25.000 tot 30.000 bomen in beheer hebben en deze bomen worden 1 keer in de 3 jaar geïnspecteerd. En nu komt het, ook in deze reeks van gemeentelijke bomen, zouden ook Monumentale, Speciale en Beeldbepalende bomen zitten, die volgens de heer Loman ook best op de lijst van Monumentale bomen zouden mogen. |
Elke inwoner kan bomen voordragen voor de Lijst van Monumentale bomen. Natuurlijk heeft elke boom waarde, maar voor een Monumentale boom is dat al bewezen, onder meer door de leeftijd en de zeldzaamheid. Als voorzitter van de IVN afdeling Nijkerk organiseert de heer Loman bomenwandelingen door de gemeente Nijkerk. Tijdens deze wandelingen wordt uitgelegd dat een boom meer is dan een stuk hout. Zo zorgt de boom voor de omzetting van CO2 in zuurstof, is gastheer voor vogels, insecten en vaak ook nog schimmels, zorgt voor verkoeling bij hitte.
Bij Woonzorgcentrum Sint Jozef staat een zeldzame Lampionboom die nog niet zo oud is en een beetje verder staat een Gingko (Japanse Notenboom). Tevens weet de bomenspecialist te melden dat de oudste boom van Nijkerk een Oosterse Plataan (van 1802) is in Hoevelaken.
De gemeente Nijkerk heeft een pagina – helaas zonder datum – ‘Boomonderhoud in de gemeente Nijkerk’ waarop is aangegeven dat in de gemeente in september gestart werd met het snoeien van bomen, die in de zomer waren geïnspecteerd. Uit de inspectie is een snoeiplan opgesteld, maar het werd ook gebruikt om te onderzoeken of er bomen waren in slechte conditie of die dood waren. Deze bomen zijn daarna op de kaplijst geplaatst en werden in het kapseizoen verwijderd. Volgens de gegevens zouden er grote populieren op verschillende locaties gekapt worden wegens het feit dat ze onvoldoende vitaal waren.
(Bronnen: AD, Gemeente Nijkerk, IVN afdeling Nijkerk, Stad Nijkerk, Monumentale bomen, De Gelderlander)
Henny AJ Kreeft (Stichting De Groene Mantelzorger)
Onafhankelijke (Burger) Journalistiek
© Khamakar News Agency / 06.04.2026
