MIDDELBURG – In de Besluitenlijst van het college van B en W van Middelburg van 3 februari 2026 staat het onderwerp ‘Bomenplan’. Het college heeft hierbij het besluit genomen om het ‘Bomenplan 2026 – 2035’ aan de gemeenteraad voor te leggen – met een aantal kaders – met het verzoek dit Bomenplan vast te stellen.
Bomenplan 2026 – 2035
In het voorstel aan de gemeenteraad worden onder meer kaders meegeven over het onderhoud van bomen – wat volgens het college moet gebeuren op kwaliteitsniveau B – naast de controle van alle bomen van minimaal één keer per 4 jaar. Als volgende kader zal het toenemen van het boomkroonvolume een belangrijk item zijn in het Bomenplan. Het college heeft hierbij gemeld dat op basis van de huidige kwaliteit van de bomen de gemeente in de komende 10 jaar zo’n 800 bomen wil kappen, maar in die periode wel de hoeveelheid toe te laten nemen door aanplant van 2.700 nieuwe bomen.
Mits men niet onmiddellijk met grote bomen gaat komen, zal het een aantal jaren duren voordat de nieuwe bomen de capaciteit hebben van de te kappen bomen, meestal kan men uitgaan van 20 tot 40 jaar. Niet duidelijk is of er van de 800 bomen ziek of dood zijn en tevens of ze vallen tot de monumentale bomen van de gemeente. Ook wil het college de diversiteit in het bomenbestand vergroten, waarbij men uitgaat van de ‘regel’ dat bij de aanplant van meer dan 3 bomen minimaal 2 boomsoorten afwisselend worden gebruikt.
De gemeente Middelburg wil de biodiversiteit versterken door onder meer bomen in de ‘aftakelende’ fase langer veilig te houden en hiervoor extra onderhoud uit te voeren. Daarnaast moet de kwaliteit van het bomenbestand verbeterd worden door onder meer de verharding rond de bomen te vergroenen. Dit zou kunnen door boomspiegels maar zou ook kunnen door meer ‘grijs’ weg te halen. Tenslotte zal er elk jaar een onderzoek worden uitgevoerd op locaties binnen de hoofdgroenstructuur en andere prominente plaatsen waar bomen het ‘slecht’ hebben, waarbij – waar nodig – de groeiomstandigheden verbeterd worden.
De gemeenteraad wordt voorgesteld om de beleidsperiode op 10 jaar vast te stellen met een evaluatie na 4 jaar. Daarnaast zal de raad het voorstel van de structurele meerkosten van 282.000 euro moeten goedkeuren. Volgens het college wordt met het Bomenplan uitvoering gegeven aan de aangenomen moties over ‘Dubbele herplantplicht’ en ‘Beweegbaar bos in Middelburg’.
Grootschalige boomvernieuwing
De regionale media hebben het plan van het college deze week opgepakt en komen met een artikel over grootschalige boomvernieuwing in Middelburg. In het artikel wordt gesproken over het Bomenplan en de kap van de 800 bomen en aanplant van 2.700 nieuwe bomen, waarover de gemeenteraad binnenkort een besluit moet nemen. Tevens zou de gemeente gemeld hebben dat bomen onmisbaar zijn en het karakter van de stad en de dorpen bepalen.
Belangrijk bij het Bomenplan is de vraag waarom er 800 bomen gekapt moeten worden om een tijd later weer nieuwe bomen aan te planten. Volgens de media heeft dit te maken met het feit dat een flink deel van de bomen in de stad onder druk staan door onder meer veroudering, beperkte groeiruimte en diverse ziekten. In Middelburg kan men zo’n 4.500 Essen vinden – zo’n 17 procent van de bomen in de gemeente – waarvan nagenoeg alle bomen aangetast zijn door de schimmel die de veroorzaker is van de Essentaksterfte. Een andere factor is de leeftijd van de bomen, waarbij veel bomen van dezelfde soort in dezelfde periode zijn aangeplant. In een ‘grijze’ omgeving hebben de bomen vaak weinig lucht, water en voeding – volgens de gemeente – waardoor ze meestal maar zo’n 40 jaar mee kunnen.
Oudere bomen
Volgens de media heeft de gemeente in het Bomenplan aangegeven zuinig te zijn op de zogenaamde monumentale bomen – die in Middelburg 80 jaar of ouder zijn. De gemeentelijke site geeft aan dat Middelburg een lijst bijhoudt van monumentale en waardevolle bomen, die elke 5 jaar wordt geactualiseerd. De Bomenlijst monumentale en waardevolle bomen is op 17 december 2019 vastgesteld. De actualisatie om de 5 jaar is nodig omdat bepaalde bomen zijn gekapt – uit oogpunt van veiligheid – in de afgelopen jaren en weer andere bomen de leeftijd van 80 jaar hebben gehaald. Opvallend op de lijst is dat de meeste monumentale bomen van de lijst op particulier grondgebied staan.
De media geven tevens aan dat in 1944 een groot gedeelte van Walcheren onder zout water stond – door de bombardementen van de geallieerden – waardoor veel bomen zijn verdwenen. Op dit moment zou ongeveer 3 procent van de bomen in Middelburg ouder zijn dan 80 jaar, maar over 2 jaar komen er nogal wat bomen bij omdat in 1948 veel nieuwe bomen zijn geplant. Indien mogelijk wil de gemeente juist deze bomen behouden.
Bomen verdwijnen en nieuwe planten
Volgens de gegevens zullen onder meer zo’n 190 bomen verdwijnen in Arnestein, 137 bomen in Middelburg-Zuid, 122 bomen in Dauwendaele en bijna 100 in Griffioen. Deze bomen worden vervangen door nieuwe bomen. Tevens wordt gemeld dat de Paardenkastanjes in de Koepoortlaan de Kastanjebloedingsziekte hebben en vervangen worden door Linden en Iepen, net als de 40 Essen van het Park De Oeverloper. Aan de Waldammeweg, de Oude Vlissingseweg, het Laurens Stommespad en de Prooijenseweg worden de linten met Essen en Populieren vervangen door nieuwe, jonge bomen.
In 2020 heeft de gemeenteraad het besluit genomen dat voor elke gekapte boom 2 nieuwe bomen geplant moesten worden, maar in het nieuwe plan worden dat 3 bomen. Volgens de media wordt er voor elke gekapte boom een nieuwe boom geplant en komen er nog 1.900 bomen in de komende 10 jaar bij, wat een groenere gemeente moet opleveren. De bedoeling is dat de nieuwe, extra bomen vooral geplant gaan worden in de nieuwbouwwijk Essenvelt (600), Sint Laurens (480 bomen), Cleene Hooge (300 bomen), de Mortiere (250 bomen), de Edelstenenbuurt (61 bomen) en de Churchilllaan (50 bomen). Tenslotte is gemeld dat de commissie Ruimte het Bomenplan op 2 maart zal bespreken en de gemeenteraad moet op 12 maart een besluit nemen.
(Bronnen: Gemeente Middelburg, BN de Stem, PZC, Bomenlijst, Gemeenteraad Middelburg)
Henny AJ Kreeft (Stichting De Groene Mantelzorger)
Onafhankelijke (Burger) Journalistiek
© Khamakar News Agency / 20.02.2026
