Weinig maar constant

بسم الله الرحمن الرحيم 

Van alle kanten worden we gemotiveerd om deze maand goed te benutten. Misschien dat we daardoor te gemotiveerd zijn begonnen, waarna we langzaamaan zijn afgezwakt.  

De meest geliefde daden bij Allah zijn de daden die constant en continu zijn. Ook al zijn deze niet veel.

Dit vanwege twee redenen, zoals ik de edele geleerde Abdelmohsin al ‘Abbaad vaak heb horen zeggen tijdens zijn profijt-volle lessen in Medina:

1) De ‘kleinere’ daden zijn vol te houden, in tegenstelling tot de grotere daden.

2) Weinig maar constant betekent dat je continu jouw band met Allah onderhoudt door middel van deze daad. Zelfs zo dat wanneer de dood jou komt, jij sterft terwijl jij gewoon was deze daad te verrichten.

Beste broeder of zuster

Haak niet gedemotiveerd af omdat je te fanatiek was begonnen en dit niet hebt kunnen volhouden. Daar is deze maand veel te gezegend voor.

Verricht de verplichte gebeden op haar voorgeschreven tijden, woon het Taraweeh gebed bij en zorg dat je altijd in goed gezelschap verkeert zodat je gemakkelijk waakt over jouw vasten.

En als je, bijvoorbeeld, dagelijks een uurtje na het ‘Asr-gebed goed kan benutten met het reciteren van de Koran of het gedenken van Allah en dit de hele maand volhoudt, dan is dit iets heel moois. 

Moge Allah ons allen leiden naar datgene waar Hij van houdt en tevreden mee is.

(Kennisviamail.nl / 18.05.2019) 

De kracht van Du’a!

بسم الله الرحمن الرحيم 

Allah lof zij aan Allah onze Barmhartige Heer. Hij Die ervan houdt om gevraagd te worden en de smeekbeden van Zijn dienaren verhoort.

Eén van de meest vrome daden die je als moslim kunt verrichten is Du’a; het aanroepen van Allah de meest Verhevene. Allah zegt: 

Jullie Heer zei: roep Mij aan en Ik verhoor jullie. [40:60]
 
En de profeet vrede zij met hem zei:

“Du’a dat is dé aanbidding.” [Tirmidhi]
 
Het aanroepen van Allah was één van de gewoontes van de profeten. Zoals Allah bijvoorbeeld vertelt over de profeet Ayoub vrede zij met hem:
 
“En (gedenkt) Ayoub toen hij zijn Heer aanriep (en zei:) “Voorwaar, tegenspoed heeft mij getroffen en U bent de Barmhartigste der Barmhartigen. Toen verhoorden Wij hem en hieven de tegenspoed voor hem op.” [21:83,84]
 
Deze aanbidding mag alleen naar Allah de meest Verhevene worden gericht. Wie zijn smeekbede richt tot iets of iemand anders dan Allah, begaat shirk. Dat is dé grootste zonde.
 
Er zijn geen tussenpersonen tussen ons en Allah, daarom richten wij ons direct tot Hem. Allah zegt:
 
“En wanneer Mijn dienaren jou (O Mohammed) vragen stellen over Mij: voorwaar, Ik ben nabij (met Zijn kennis), Ik verhoor de smeekbede van de smekende wanneer hij Mij smeekt. Laten ze aan mij gehoor geven en in mij geloven opdat zij rechtgeleid zullen zijn.” [2:186]
 
De Du’a heeft bepaalde (aanbevolen) manieren: 

  • De Du’a beginnen met het prijzen van Allah en het uitspreken van vrede zegeningen over de profeet. 
  • Handen opheffen tijdens de Du’a.
  • De Du’a herhalen en aandringen op datgene wat wordt gevraagd.
  • Nederigheid en concentratie (i.e. niet afdwalen in gedachte tijdens de smeekbede).
  • Wodoe hebben.
  • Je wenden tot de Qiblah.

Ook is het aanbevolen om Du’a te verrichten voor jouw medemoslims, met name buiten hun weten om. Want in een authentieke overlevering staat dat een engel dan zegt: 

“Amin, en voor jou is er het soortgelijke”.  [Sahih Moslim]

Er zijn bepaalde tijden waarop de smeekbede extra wordt verhoord. Deze zijn o.a.:

  • Laatste derde deel van de nacht (nacht is de tijd tussen magreb en fajr).
  • Tussen de adhaan en iqama van het verplichte gebed.
  • Tijdens de sodjoed (wanneer het voorhoofd op de grond is tijdens het gebed).
  • Aan het einde van het gebed, vóór de tasleem (de groet links en rechts).
  • Op vrijdag, en dan met name vóór zonsondergang.
  • Bij het drinken van zamzam.
  • Wanneer je op reis bent.
  • Wanneer het regent.
  • Wanneer jou onrecht is aangedaan.

Ook zijn er bepaalde zaken die het beantwoorden van de Du’a in de weg staan. Deze zijn de zondes in het algemeen en het bezitten en gebruikmaken van verboden (verworven) inkomsten in het specifiek.
 
De voorkeur gaat uit naar het verrichten van Du’a met de smeekbedes die zijn overgeleverd in de Koran en sunnah, aangezien deze al het goede van dit wereldse leven en het hiernamaals bevatten. Dit neemt echter niet weg dat een persoon een andere Du’a verricht dan is overgeleverd wanneer daar aanleiding tot is. De Du’a mag ook in eigen taal worden verricht, voor diegene die de Arabische taal niet machtig is.
 
Een van drie
Wanneer de gelovige Allah aanroept, dan krijgt die een van de drie volgende zaken, zoals dat in een authentieke overlevering staat:

  1. Hij krijgt datgene waarvoor hij Du’a heeft gedaan.
  2. In de plaats van datgene wat hij heeft gevraagd, wordt iets van het slechte soortgelijk aan de Du’a van hem afgewend.
  3. De beloning voor de Du’a wordt voor hem bewaard en hij krijgt deze op de Dag des Oordeels.

Toen de metgezellen van de profeet deze overlevering hoorden, zeiden zij: Dan zullen we veel Du’a verrichten! Hierop zei de profeet: ِ’Allah’s (barmhartigheid en gunst) is meer (dan wat jullie van Hem vragen)!’

Uit de voorgaande overlevering maken we op hoe enorm de barmhartigheid van Allah is en dat Hij Zijn dienaren niet met lege handen achterlaat. En dat het niet noodzakelijk is dat we datgene krijgen waarnaar we vragen in onze Du’a en dat dat ook niet betekent dat de Du’a niet is verhoord.

Allah de meest Verhevene is de Alwijze en de Alwetende. Hij heeft kennis van wat is geweest en wat zal komen. Vaak wensen wij iets vurig terwijl datgene in werkelijkheid niet goed voor ons is, hoe moeilijk dat soms ook in te beelden is. Vaak wensen we iets spoedig, terwijl het juiste moment voor datgene wat we vragen nog nog niet is aangebroken en Allah het verhoren van de smeekbede daarom uitstelt.

De gelovige ontdoet zich van al datgene wat het beantwoorden van de Du’a in de weg kan staan, zoals verboden (verworven) inkomsten en verricht Du’a. Hij herhaalt deze, dringt aan bij Allah, gaat ervan uit dat deze wordt verhoord en wanhoopt niet. De profeet vrede zij met hem zei: “Jullie smeekbedes worden verhoord zolang jullie niet haastig zijn.” Daarop vroegen de metgezellen wat met ‘haastig zijn’ wordt bedoeld. Hierop zei de profeet: “Jullie verrichten smeekbeden en vervolgens zeggen jullie ‘mijn smeekbede is niet verhoord’ en laten jullie het verrichten van Du’a.” [Sahih Muslim]

Beste broeders en zusters

De gelovige verlangt naar de gunsten van Allah en Zijn barmhartigheid en vraagt Hem continu en vertrouwt erop dat zijn Heer hem datgene geeft wat goed voor hem is. De gelovige beseft zich, wanneer hij Allah vraagt, dat hij Degene vraagt in Wiens Handen de heerschappij van de hemelen en aarde is en Die barmhartiger voor ons is dan wij voor onszelf zijn. De profeet vrede zij met hem overlevert van zijn Heer dat Hij zei:

“O Mijn dienaren, als de gehele schepping van begin tot eind, en zowel de mensen als de djinn (geesten), allen bijeen zouden komen op een uitgestrekte vlakte en iedereen zou Mij iets vragen, zou Ik iedereen datgene geven wat die wenst zonder dat dit ook maar iets van Mijn heerschappij vermindert! [Sahih Muslim]

Een fout die velen van ons maken, is dat wanneer zij ergens mee zitten, zij overal aankloppen voor hulp en vergeten Allah te vragen. Hij Die wanneer Hij iets wilt, er ‘wees’ tegen zegt en het is!
 
En dit terwijl wij in elke rak’ah (eenheid van het gebed) surah al-fatiha reciteren en in het vierde vers zeggen wij: “Alleen U aanbidden wij en alleen U vragen wij om hulp.”
 
Kan iets of iemand anders dan Allah de tegenspoed die jou heeft getroffen, wegnemen? Allah zegt:
 
“En als Allah jou met tegenspoed treft dan is er niemand die het kan wegnemen, behalve Hij.” [10: 107]
 
Alleen al de zoetheid en de verlichting voor het hart die het aanroepen van Allah met zich meebrengt is voldoende reden om het jouw gewoonte te maken.
 
Gezegend is degene die deze gezegende dagen en nachten aangrijpt om Allah al het goede van dit wereldse leven en het hiernamaals te vragen. Hij die ervan houdt om gevraagd te worden.

(Kennisviamail.nl / 17.05.2019) 

Ware kracht!

بسم الله الرحمن الرحيم


Wanneer we het woordje kracht horen, moeten we gelijk denken aan gebalde vuisten en ander machtsvertoon. We denken dan met name aan uiterlijke kracht.

Terwijl er een andere soort kracht is, die veel belangrijker is dan deze uiterlijke kracht. Zoals de volgende bekende hadieth daar naar verwijst:

De krachtige is niet degene die goed is in worstelen, maar degene die zich kan inhouden bij woede.” [Hadieth in Bukhari]

Deze hadieth corrigeert een misvatting, en die is dat uiterlijke kracht duidt op sterkte. Terwijl juist het innerlijke van een persoon duidt op ware kracht. 

In dit bericht willen we stilstaan bij deze innerlijke kracht. En dan met name bij het gebruiken van deze kracht om sommige van onze slechte eigenschappen te veranderen. 

Persoonlijkheid
Ieder van ons heeft zo zijn eigen persoonlijkheid, bestaande uit karaktereigenschappen en gewoontes. Wij hebben allemaal bepaalde eigenschappen die ons kenmerken. Velen van deze eigenschappen zijn goed, maar sommigen ook weer niet.  

Niemand zal beweren dat al zijn eigenschappen goed zijn, gebrekkig als we als mens nou eenmaal zijn. Maar wat nu eigenlijk onze kernvraag is: zijn we in staat om wat van onze slechte eigenschappen te veranderen?

Veranderen van gedragingen en gewoontes is niet makkelijk, zeker als het iets is wat je al jaren gewend bent te doen en onderdeel van je persoonlijkheid is geworden. Maar toch is het mogelijk. 

Eigenlijk is iedere moslim die de islam praktiseert zoals het hoort, continu in verandering. Iedere keer weer wanneer hij iets nieuws leert, past hij dit toe. Iedere keer wanneer hij leert dat een bepaalde eigenschap niet geliefd is bij zijn Schepper, streeft hij naar verandering.

Dan is de vraag die zich dan vanzelf voordoet: hoe bewerkstellig je een verandering in jouw persoonlijkheid en gedrag?

De volgende hadieth instrueert ons hoe we zo’n verandering in ons karakter en gedragingen teweeg kunnen brengen, de profeet vrede zij met hem zegt (betekenis):

“Zachtmoedigheid bereik je slechts door zachtmoedigheid te oefenen” [Hadith in Daaraqotni]

In deze hadieth leert de profeet ons om de vrome eigenschap van zachtmoedigheid en vergevensgezindheid onszelf eigen te maken door het te oefenen en onszelf daartoe te dwingen.

Aan de hand van het volgende voorbeeld zullen we proberen te verduidelijken hoe we dit gouden advies van onze profeet vrede zij met hem in de praktijk kunnen brengen.

Een persoon kan van nature snel boos worden en geneigd zijn dat ook te laten zien. Doordat hij dan probeert niet snel boos te worden en zich inhoudt wanneer zich een situatie voordoet waarin hij geheid boos zou zijn geworden, en dit keer op keer probeert te herhalen, zal het resultaat naar verloop van tijd zijn dat deze persoon niet meer zo gauw boos te krijgen is.

Zelfs zo dat een onbekende van deze persoon zal denken dat hij altijd al rustig en zachtmoedig is geweest.

De ‘truc’ is eigenlijk dat je bepaalde mooie eigenschappen die je niet bezit, jezelf eigen maakt door ze aan te leren. Tot op een gegeven moment deze aangeleerde eigenschappen zo gemakkelijk gaan alsof ze aangeboren zijn.

Thuis 
Een terrein waar het toepassen van deze kracht onmisbaar is, is thuis. En dan met name als het gaat om de omgang en relatie tussen man en vrouw. 

Het leven onder één dak en het doorbrengen van veel tijd samen kan ongetwijfeld leiden tot wrijvingen en irritaties. Irritaties die weer vaak leiden tot ruzies en het leven thuis behoorlijk onaangenaam kunnen maken.

Om een voorbeeld te noemen van een veelvoorkomende eigenschap die ongetwijfeld voor veel irritatie kan zorgen in huis: kritiek en commentaar leveren op de kleinste zaken. De ander lijkt niks goed te kunnen doen. Wanneer deze eigenschap thuis aanwezig is en tot de nodige irritaties leidt, dient er gewerkt te worden aan het veranderen van deze eigenschap.

Dit kan op dezelfde eerder geschetste manier en advies van onze profeet vrede zij met hem. Door te proberen niet overal wat van te zeggen, en wanneer zich dan een situatie voordoet waarin je ongetwijfeld kritiek zou hebben geuit, hou je je in. En de volgende keer weer, tot aan het moment dat het zonder moeite gaat. Met als resultaat dat je zult zien dat het leven een stuk soepeler verloopt.

Een ander voorbeeld van een eigenschap die buitenshuis, maar zeker ook binnenshuis, kan zorgen voor veel irritaties is koppigheid. Jouw mening is altijd de juiste zonder ook maar in acht te nemen dat de ander het bij het juiste eind zou kunnen hebben. Imam as-Shaafi’i zei in een wijze uitspraak:

Mijn mening is (in mijn ogen) juist maar zou ook onjuist kunnen zijn, en de mening van iemand anders is (in mijn ogen) onjuist maar zou ook juist kunnen zijn.”

Ook deze eigenschap is weer op dezelfde manier te veranderen; proberen meegaand te zijn.

Gedachten
Een algemeen gegeven is dat onze handelingen gekoppeld zijn aan onze gedachtes. Als we niet in staat zijn om bepaalde kernovertuigingen te veranderen, zal er aan ons gedrag ook niets veranderen.

Degene die gierigheid goedpraat door het te zien als ‘economisch ingesteld zijn’ zal geen moeite doen om te veranderen. Degene die het wraak nemen op iedereen die hem wat heeft aangedaan ziet als kracht, zal nooit leren vergeven. Degene die de ander gelijk geven als zwakte ziet, zal nooit van zijn koppigheid afkomen etc.

Het kan geen kwaad om bepaalde kernovertuigingen die we als eeuwige waarheid zien, te toetsen met de werkelijkheid en uiteraard met onze islamitische richtlijnen.

Spiegel 
De meeste van onze slechte eigenschappen hebben we vaak niet eens door, het zijn meer de mensen om ons heen die deze opmerken. De profeet vrede zij met hem zegt:

“De gelovige is (als) een spiegel voor de gelovige.” [Hadith in Abu Dawood]

De gelovige is voor zijn broeder als een spiegel die hem wordt voorgehouden, waarin hij zijn tekortkomingen ziet. Hij attendeert zijn broeder (op een wijze manier) op zijn tekortkomingen, omdat hij het goede voor hem wenst. Zelfs zo dat meerdere van onze vrome voorgangers gewoon waren te zeggen:

“Moge Allah degene die mij wijst op mijn tekortkomingen barmhartig zijn.”

Het is dan aan de gelovige om nederig te zijn en te kijken of de geleverde kritiek waar zou kunnen zijn, zonder deze gelijk uit hoogmoed te verwerpen. 

Kanttekening
Een belangrijke kanttekening is dat geen enkele verandering teweeg kan worden gebracht alleen met de wil en hulp van Allah de meest Verhevene. De gelovige is zich daar van bewust en zoekt zijn toevlucht daarom ook bij Allah en vraagt Hem om hulp. Dagelijks reciteren we hoofdstuk al-faitha in onze gebeden, en in het vierde vers zeggen wij:

“Alleen U aanbidden wij en alleen U vragen wij om hulp.”

En in de bekende smeekbede zeggen wij:
 
لَا حَوْلَ وَلَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ

(Laa hawla wa laa qoewwata illa billaah)

Deze smeekbede betekent dat we geen macht noch kracht hebben om te veranderen van situatie naar situatie alleen met Allah’s wil en hulp.

Onze profeet was gewoon om soms het gebed te beginnen met een du’a waarin hij o.a. zei:

“Leid mij naar de beste manieren, niemand leidt naar de beste manieren behalve U. En behoed mij van de slechte manieren, niemand behoedt van de slechte manieren behalve U.” [Hadith in Sahih Muslim]

De moslim vraagt Allah om hem te helpen zijn slechte manieren en gedragingen te veranderen naar betere. En tegelijkertijd onderneemt hij zelf actie, zoals Allah zegt:

“Voorwaar, Allah verandert de toestand van een volk niet totdat zij hun eigen toestand veranderen.” [13:11]

Uit dit vers maken we op dat het begin bij de dienaar zelf hoort te zijn.

Beste broeders en zusters

Iedereen is in staat om te veranderen. Het enige wat het vereist is wilskracht. Als jij jezelf deze kracht kan aanleren, daarbij jouw hulp bij Allah zoekende, zul je zien hoeveel voordelen het met zich meebrengt. Op het gebied van jouw band met Allah én jouw band met de mensen. En zelfs op het gebied van jouw gezondheid, door bijvoorbeeld ongezond gedrag en eetgewoontes om te zetten naar gezonde.

Als je aan de andere kant jezelf overgeeft aan jouw ziel en haar lusten en je vasthoudt aan slechte gewoontes en gedragingen, zonder bereid te zijn deze te veranderen, zul je zien dat je altijd in dezelfde negatieve cirkel zult blijven.

Ben je in staat om je slechte gedragingen om te zetten naar goede gedragingen, weet dan dat je beschikt over ware kracht. Ook al zie je er lichamelijk misschien zwak uit.  

Ben je niet in staat om te veranderen naar het betere, en blijf je jaren hangen in dezelfde slechte gewoontes en verwaarlozing van jouw band met Allah, weet dan dat je ware kracht mist. Het is dan hoog tijd om op zoek te gaan naar deze ware kracht …

(Kennisviamail.nl / 14.05.2019)

Zo veel afleiding!

Velen van ons proberen al jaren vooruitgang te boeken in het geloof, maar toch schijnt het maar niet te lukken. Ieder goed voornemen dat we hebben, loopt al gauw uit op niets. Het onderhouden van het gebed is daar een geschikt voorbeeld van.

Om aan een oplossing voor dit probleem te werken, moeten we allereerst begrijpen dat ons lichaam het hart volgt, zoals de profeet vrede zij met hem zei:

“Voorwaar, er bevindt zich in het lichaam een ‘vleesklomp’, als die goed is, is het hele lichaam goed en als die slecht is, is het hele lichaam slecht. Voorwaar, dat is het hart.”  [Bukhari]

Onze daden zijn de vruchten van het hart. Wanneer het hart gezond en schoon is, brengt het gezonde en mooie vruchten voort en anders brengt het niet veel goeds voort.

En net zoals het hart invloed heeft op onze daden, hebben de daden omgekeerd ook invloed op het hart. Allah zegt:

“…wat zij plachten te doen (aan zonden) heeft hun harten bedekt.” [83:14]

De profeet vrede zij met hem heeft dit vers uitgelegd met het feit dat iedere keer wanneer de dienaar een zonde begaat, deze een spoor nalaat op het hart en dat deze door het vragen van vergeving weer verdwijnt. Maar wanneer de ene zonde de ander dan opvolgt, zonder het tonen van berouw, dan zal dit zo’n groot effect hebben, dat het hele hart beslaat.

In een andere overlevering vergelijkt de profeet vrede zij met hem het hart dat erg beïnvloed is door zondes met een scheefstaand glas. Een scheefstaand glas kan je blijven vullen, maar het houdt het water niet vast.

Dit is de situatie van velen van ons, beste broeders en zusters. Wij willen verbetering en vooruitgang maar doordat we ons hart onrecht aandoen met slechte daden, weigert dit mee te werken.

Stoorzenders
Een factor waar het hart dagelijks last aan ondervindt is het zicht. Het zicht waar wij het gevaar van onderschatten. Een poëet zei:

“Alle gebeurtenissen beginnen met het zicht”

Ibn al-Qayyim – moge Allah hem genadig zijn – verduidelijkt dit en zegt:

“Het zien wekt een gedachte op, de gedachte wekt een begeerte op, de begeerte wekt een wil op. En de wil wordt steeds sterker totdat er een daad plaatsvindt.”

Velen van ons geven hun ogen vrij zicht, niet beseffende hoe groot haar effect op het hart is.

Op straat lijkt het bijna alsof alles wat voorbijloopt gekeurd moet worden. Wanneer we achter een scherm zitten, en dat doen we veel, wordt alles wat voorbijkomt aandachtig bekeken, ongeacht of datgene gepast is of niet.

Vanwege het gevaar van deze twee ogen spreekt Allah de mannen aan en zegt:

“Zeg (O Mohammed) tegen de gelovige mannen dat zij hun ogen neerslaan …” [24:30]

En vervolgens spreekt Allah de vrouwen aan:

“En zeg (O Mohammed) tegen de gelovige vrouwen dat zij hun ogen neerslaan …” [24:31]

Het gehoor
Een andere factor die direct effect heeft op het hart is ons gehoor. Het luisteren naar zaken als muziek, roddel en vulgair taalgebruik komen het hart niet ten goede.

De tong
De tong en de zondes die daarmee worden voortgebracht, hebben ook effect op het hart. Er zijn dan ook vele overleveringen die waarschuwen voor het gevaar van de tong.

Verboden relatie’s
Niet te vergeten de verboden relatie’s die vandaag de dag gemakkelijk tot stand komen. Wiens hart verbonden is aan een persoon middels een verboden (buitenechtelijke) relatie, heeft een aanslag gepleegd op zijn eigen hart.

Slecht gezelschap
Het verkeren in slecht gezelschap is zeer schadelijk voor het hart, aangezien je in slecht gezelschap: het slechte ziet, hoort en spreekt. Alleen al het laten van slecht gezelschap kan een keerpunt zijn in het leven.

Onzinnig tijdverdrijf
Naast de verboden zaken, zijn er ook heel wat onzinnige zaken die ons vandaag de dag afleiden, bezighouden en belemmeren van het goed benutten van onze tijd. Of beter gezegd: van het goed benutten van ons leven, want het leven bestaat uit tijd. 

Degene die zijn smartphone in deze gezegende maand af en toe uitzet (niet enkel op stil) om te genieten van rust en aanbidding, heeft zich ontdaan van een hele grote stoorzender.

Verzwakt hart
Kortom beste broeders en zusters, er is zoveel slechts en afleiding voor het hart, dat het hart zo erg verzwakt raakt dat het geen zin heeft in het verrichten van goede daden. Zoals ibn al-Qayyim zei:

“Wanneer het hart gevuld is met onzin en het houden ervan, is er geen ruimte meer over voor de waarheid en het houden ervan …”

Beste broeders en zusters

Degene die oprecht zijn band met Allah wil verbeteren, en daar is deze gezegende maand ideaal voor, moet als eerste beginnen met het afstand nemen van al datgene wat schadelijk is voor zijn hart, want dan pas zal er ruimte zijn voor het goede.

Net zoals degene die een tuin wil beplanten met rozen eerst het onkruid verwijdert, dienen wij ook het onkruid om ons heen te ‘verwijderen’ en weg te houden om vervolgens mooie vruchten voort te brengen en te behouden. 

(Kennisviamail.nl / 13.05.2019)

Vrijwillige gebeden, beter kan je jouw tijd niet besteden!

Alle lof zij aan Allah. Hij Die naast de verplichtingen, vrijwillige aanbiddingen heeft voorgeschreven. Dit om Hem hiermee te gedenken, onze hasanaat te vermeerderen en om onze tekortkomingen te compenseren.  

De oprechte gelovige die streeft naar het bereiken van het welbehagen van zijn Heer, laat het niet bij de verplichtingen. Hij gaat verder met het verrichten van vrijwillige goede daden om zijn schaal zwaar te doen wegen op de Dag des Oordeels. Allah zegt:

“Op die dag zal de weegschaal de waarheid aangeven. Wiens schaal (met goede daden) dan zwaar is: zij zijn degenen die welslagen. En wiens schaal licht is: zij zijn degenen die zichzelf verlies hebben toegebracht …” [7:8-9]

Wiens schaal licht is op de Dag des Oordeels heeft zichzelf verlies toegebracht door nalatig te zijn met het verrichten van goede daden. Een onherstelbaar verlies!

Compensatie verplichte gebeden
Met het verrichten van vrijwillige gebeden worden onze tekortkomingen in het verplichte gebed gecompenseerd. De profeet vrede zij met hem zei: 

“Het eerste waarover de dienaar op de Dag des Oordeels verantwoording af zal leggen van zijn daden is zijn gebed. Als het correct is, dan behoort hij tot de succesvollen en als het incorrect is behoort hij tot de verliezers. Als hij tekortkomingen heeft in zijn verplichte gebeden zegt Allah: “Kijk of mijn dienaar vrijwillige gebeden heeft”, dan wordt daarmee de tekortkoming gecompenseerd.” [Tirmidhi]

In dit bericht gaan we in op wat vrijwillige gebeden en haar regelgevingen:

De Sunan rawaatib
De sunan rawaatib vallen onder de vrijwillige gebeden die vóór en na de verplichte gebeden worden verricht. Onze nobele profeet vrede zij met hem liet deze nooit na, alleen wanneer hij op reis was. Hij zei over de verdienste van de sunan rawaatib:

“De moslim die iedere dag vrijwillig twaalf rak’ah (eenheid van gebed) bidt, voor hem bouwt Allah een huis in het paradijs.” [Sahih Moslim]

Deze twaalf rak’ah zijn als volgt:

– Twee vóór het fajrgebed:

Deze twee bid je ook wanneer je op reis bent. De profeet zei: “De twee rak’ah (vóór) fajr zijn beter dan het wereldse leven en wat zich daarin bevindt.” [Bukhari]

– Vier vóór het dohrgebed: twee rak’ah en daarna weer twee rak’ah.

Met vóór het gebed wordt vóór het verrichten van het verplichte gebed bedoeld, maar nadat de tijd van het gebed is binnengetreden. Als dohr bijvoorbeeld om 13.45 is, bid je de sunnah na deze tijd. Dit geldt ook voor de sunnah van fajr.

– Twee na het dohrgebed.

– Twee na het magrebgebed.

– Twee na het ishagebed.

Deze twee dienen na het ishagebed te worden gebeden en vallen niet onder de Taraweeh. De Taraweeh start na deze twee rak’ah. Mocht de imam, wat jammer genoeg het geval is in vele moskeeën, de moskeegangers niet de gelegenheid geven om de sunnah van ‘isha te bidden, dan zijn er meerdere oplossingen: 

Eén daarvan is dat de eerste twee rak’ah van de Taraweeh worden gebeden met de intentie van de sunnah van ‘isha. Echter kan dit niet met een gezamenlijke intentie, namelijk de sunnah van isha én de Taraweeh, omdat deze twee verschillende soorten nawaafil (vrijwillige daden) zijn.  

Het Dhoeha-gebed
Het Dhoeha-gebed is een ander vrijwillig gebed dat de moslim dagelijks kan verrichten. Abu Huraira – moge Allah tevreden met hem zijn – overlevert dat de profeet hem aanspoorde tot het verrichten van het Dhoeha-gebed. [Bukhari]

De tijd waarop dit gebed kan worden verricht is vanaf een kwartier na zonsopkomst (shoroeq) en eindigt met ongeveer een kwartier vóór dohr. Het meest aanbevolen tijdstip voor dit gebed is wanneer de zon op haar sterkst is, ongeveer twee uur vóór dohr.

Dit gebed wordt in sets van twee rak’ah gebeden en het minimum aantal rak’ah is twee en het maximum aantal is bij sommige geleerden acht. Anderen, waaronder shaych al-‘Uthaimeen en shaych bin Baz, zijn van mening dat er geen maximum aan verbonden is. Wellicht dat die de sterkste mening is. 

Gedenk wel dat de regelmatige daden het meest geliefd zijn bij Allah, ook al is het weinig. Maak het daarom niet te zwaar voor jezelf, maar bid datgene wat je dagelijks kan volhouden, zoals twee rak’ah bijvoorbeeld.

Nadat de moslim zijn verplichtingen naar Allah de meest Verhevene nakomt, besteedt hij tijd aan het verrichten van vrijwillige goede daden. De profeet vrede zij met hem overlevert van zijn Heer:

“Het meest geliefde waarmee Mijn dienaar dichter tot Mij komt, is hetgeen Ik verplicht heb gesteld. En mijn dienaar is net zolang bezig met het verrichten van vrijwillige daden om dichter tot Mij te komen, totdat Ik van hem hou.” [Bukhari]

Heeft de moslim een andere wens dan dat zijn Schepper, Allah de meest Verhevene, van hem houdt? Wanneer Allah de meest Verhevene van Zijn dienaar houdt, schenkt Hij hem succes in al zijn zaken en verhoort Hij zijn smeekbeden.

Beste broeders en zusters
Deze gezegende maand is een ideale gelegenheid om dichter tot Allah te komen met het nakomen van onze verplichtingen en vervolgens met het verrichten van de vrijwillige gebeden.

Begunstigd zijn onze broeders en zusters die in deze maand de vijf verplichte gebeden op haar voorgeschreven tijden verrichten en vervolgens ook de sunan rawaatib, Dhoeha en Taraweeh bidden.  

Moge Allah onze goede daden in deze gezegende maand accepteren en ons vergeven voor onze tekortkomingen. 

(Kennisviamail.nl / 11.05.2019) 

Nachtelijke rust!

Eén van de sterk aanbevolen daden in deze gezegende maand is het verrichten van de Taraweeh (nachtgebed) gezamenlijk in de moskee. De profeet vrede zij met hem zei:
 
“Wie het nachtgebed in Ramadan verricht met geloof en hoop op de beloning, van diegene worden zijn voorgaande zonden vergeven.” [Bukhari]

Ook is het aanbevolen om het gebed volledig te bidden, totdat de imam klaar is. De profeet vrede zij met hem zei:
 
“Wie met de imam staat (in gebed) totdat hij klaar is, krijgt de beloning van het bidden van de hele nacht.” [Tirmidhi]
 
Ontneem jezelf deze grote beloning niet door vroegtijdig de moskee te verlaten. Kijk niet naar de mensen die vroegtijdig weggaan, maar naar die blijven. 
 
Gedenk dat onze nobele profeet vrede zij met hem stond in het nachtgebed totdat zijn voeten opzwollen! Aicha – moge Allah tevreden met haar zijn-, vrouw van de profeet, verbaasde zich hierover en zei: “Allah heeft jouw voorgaande en komende zonden vergeven, waarom doe jij dit?” Hij antwoordde: “Mag ik geen dankbare dienaar zijn?!”

Dankbaarheid aan Allah uit zich in daden en niet slechts in het zeggen van ‘alhamdolilah’.

Het luisteren naar de recitatie van het boek van Allah, gezamenlijk in de moskee met jouw medemoslims, is rust en ontspanning. Wie heeft daar vandaag de dag geen behoefte aan? 
 
Één van onze vrome voorgangers moest huilen toen hij op zijn sterfbed lag. Daarop zeiden de mensen om hem heen: “Wat doet jou huilen?” Hij antwoordde: “Ik huil niet uit angst voor de dood en ook niet omdat ik in deze wereld wil blijven, maar ik huil omdat ik de dorst van de hete dagen (tijdens het vasten) en het nachtgebed zal missen.”
 
Zo beste broeders en zusters, houden de vrome mensen van het aanbidden van Allah. Zij ervaren het niet als een last, maar als verlichting.

Tip
Misschien dat het een idee is om vóór het bijwonen van de Taraweeh het gedeelte van de Koran dat zal worden gereciteerd in de avond, door te nemen middels bijvoorbeeld de Nederlandse vertaling van de Koran. Dit kan je doen door naar een opgenomen recitatie te luisteren van het deel van de Koran dat aan bod zal komen in de Taraweeh, en vervolgens lees je tegelijkertijd de vertaling. Door deze voorbereiding te treffen, kan je de imam redelijk volgen tijdens het gebed en raak je minder snel afgeleid. Tevens is dit heel goed voor het versterken van jouw Arabische taal.
 
Beste broeders en zusters

Wellicht dat we overdag druk zijn met allerlei aangelegenheden, zoals het voorzien in ons levensonderhoud. Daar is niks mis mee. Allah zegt:
 
“En wij hebben de dag gemaakt om levensonderhoud te zoeken.” [78:11]
 
Maar wat voor excuus hebben wij dan om de nachten van deze gezegende maand niet goed te benutten met o.a. het reciteren van de Koran en het bijwonen van het Taraweeh gebed? Allah zegt:
 
“Wanneer jij dan klaar bent (met jouw wereldse zaken), streef dan (met de zaken van het Hiernamaals)”. [94:7]
   
Moge Allah de meest Verhevene ons helpen bij het nuttig besteden van deze gezegende dagen en nachten en ons vergeven voor onze tekortkomingen.

(Kennisviamail.nl / 10.05.2019)

Wanneer was jouw laatste traantje omwille van Allah?

Grappige foto’s en filmpjes. We kunnen er geen genoeg van krijgen. Via de WhatsApp stromen ze dagelijks binnen en op social media worden we er ook mee overspoeld. De hele dag door lachen met je mond wijd open is de trend van deze tijd.

Maar is dit wel zo’n gezonde trend? En moet je daar als gelovige in meegaan? Heeft het overmatig bekijken van al die grappige dingen wel nut?

De realiteit is dat het niet alleen maar nutteloos is, het is ook nog eens schadelijk. Het houdt ons namelijk ver verwijderd van de belangrijkere serieuze momenten die de gelovige, eigenlijk dagelijks, met zichzelf hoort te hebben. 

Al dat amusement verhardt het hart en weerhoudt ons van dat ene kostbare traantje omwille van Allah. Dat onze harten zijn verhard is erg, en nog erger is het gegeven dat we dit niet doorhebben en hier niet bij stilstaan.

Want laten we eens eerlijk tegenover onszelf zijn. Wanneer was de laatste keer dat we zo’n kostbare traantje omwille van Allah hebben gelaten?

Wanneer was de laatste keer dat we al onze zondes voor ogen hadden en uit angst voor Allah en Zijn bestraffing een oprecht traantje lieten en dit traantje lieten opvolgen met een oprecht berouw.

Wanneer was de laatste keer dat wij zo goed bezig waren met de aanbidding en de gehoorzaamheid van Allah dat wij ons dicht tot Hem voelden en dat wij hierdoor een traantje lieten uit verlangen naar Zijn paradijs en de ontmoeting met de Almachtige.

Want een traantje voor Allah hoeft niet alleen uit angst voor Hem te zijn. Dit kan ook uit hevig verlangen naar Hem zijn.

Verdienste
Wist je dat dit ene traantje omwille van Allah een enorme verdienste heeft. De profeet vrede zij met hem zei:

Degene die heeft gehuild uit angst voor Allah zal het Vuur niet betreden [Tirmidhi]

En op de Dag des Oordeels zal Allah de schepping na de wederopstanding bijeenbrengen op een enorme uitgestrekte vlakte. En in afwachting van de afrekening zal de zon nabij worden gebracht. En als gevolg hiervan zullen de mensen hevig zweten.

Behalve een aantal groepen mensen. Zij zullen op die dag in een schaduw zijn! En tot deze groepen mensen behoren zij die in afzondering Allah gedenken en hun ogen hierdoor beginnen te tranen uit angst voor Allah of vanwege het hevige verlangen naar de ontmoeting met hun Heer.

Beste broeders en zusters

Dit is geen oproep om te stoppen met lachen. Dit is een oproep om meer op zoek te gaan naar de zaken die je hart verzachten en jou helpen bij het bereiken van dat ene traantje omwille van Allah. En daar is deze gezegende maand bij uitstek het beste moment voor.

Probeer het beste broeder of zuster. Zonder je af van de mensen, zonder je af van je telefoon en overpeins de Koran, luister naar vermanende lezingen en naar emotionele Koran-recitaties.

Hef jouw handen op naar je Schepper en gedenk je zondes en tekortkomingen en vraag Hem om vergiffenis. 

Door dat oprechte traantje en oprechte berouw zul jij je niet alleen beter voelen, maar ook een stuk lichter. Want de zondes, die worden als een zware last gedragen.

Moge Allah onze harten verzachten en ons oprechte tranen omwille van Hem schenken

(Kennisviamail.nl / 09.05.2019)

Zeven zaken die het vasten verbreken!

De gelovige dient kennis te hebben van een aanbidding voordat hij deze uitvoert. Dit om er zeker van te zijn dat de aanbidding op de juiste manier wordt verricht en dat er niet onbewust iets wordt begaan wat de aanbidding nietig verklaart.

Zo ook met deze grote aanbidding en vierde zuil van ons geloof; het vasten van de maand Ramadan. We dienen op de hoogte te zijn van haar regelgevingen en met name wat betreft de zaken die het vasten verbreken en ongeldig maken.

In dit bericht treft u een uiteenzetting van de zaken die het vasten verbreken. Ontleend aan het Fatawaboek van de nobele geleerde Shaych al-‘Uthaimeen – moge Allah hem genadig zijn en met het beste belonen.
 
Er zijn zeven zaken die het vasten verbreken:
 
1. Het hebben van gemeenschap. Wanneer iemand overdag in Ramadan gemeenschap heeft, is hij verplicht de dag verder te vasten, deze in te halen en een boetedoening te doen. Deze houdt in het bevrijden van een slaaf; als dit niet mogelijk is dient hij twee maanden achtereenvolgend te vasten! Als dit niet mogelijk is (vanwege bijvoorbeeld zwakte of ziekte) dient hij zestig armen te voeden.
 
2. Het hebben van een zaadlozing door middel van zelfbevrediging (wat overigens niet toegestaan is) of door omhelzing, zoenen, e.d. met de echtgenote.
 
3. Het eten en drinken; dit geldt voor zowel het nuttige als het schadelijke. Onder het schadelijke valt het roken bijvoorbeeld.
 
4. Vaccinaties/injecties die het eten en drinken vervangen, de vaccinaties die dat niet doen verbreken het vasten dus niet, ongeacht of ze in de spieren of in een ader worden toegediend en ongeacht of de smaak ervan wordt geproefd in de keel.
 
5. Het vloeien van menstruatiebloed of kraambloeding (ook al is het slechts een ogenblik vóór zonsondergang, het vasten is dan ongeldig en er moet een andere dag worden ingehaald).
 
6. Het laten verwijderen van bloed middels al-Hidjaamah of een andere vorm van bloedafname waarbij veel bloed wordt verloren en het lichaam verzwakt raakt. Het bloed dat onopzettelijk ontstaat, zoals een bloedneus of dat gering is, zoals bij het trekken van een tand (en zo ook het beetje bloed dat je afstaat voor onderzoek) verbreekt het vasten niet.
 
7. Het opzettelijk overgeven. Wanneer je onopzettelijk overgeeft, is het vasten geldig.
 
De zeven bovengenoemde zaken verbreken het vasten niet wanneer zij worden begaan uit:

Vergeetachtigheid; zoals degene die eet en vergeet dat hij aan het vasten is.

Onwetendheid; zoals degene die eet en denkt dat de zon al onder is gegaan.

En ook niet als het zonder wil plaatsvindt; zoals degene die een zaadlozing heeft tijdens het slapen (of zijn mond spoelt met water en het onopzettelijk doorslikt).

(Kennisviamail.nl / 08.05.2019)

Zo eindig je de vastende dag!

De sunnah is om het vasten direct te verbreken zodra de zon is ondergegaan en de tijd van het magreb-gebed is binnengetreden. De profeet vrede zij met hem zei: 

“Het gaat goed met de mensen zolang zij haast maken bij het verbreken van het vasten.”
 [Bukhari]

Die goedheid is er omdat zij de sunnah van hun profeet vrede zij met hem volgen door het vasten direct te verbreken. 

Dadels
Een andere sunnah is om het vasten te verbreken met dadels en als die niet aanwezig zijn, dan met water:

Anas, metgezel van de profeet, overlevert dat de profeet vrede zij met hem zijn vasten verbrak vóór dat hij magreb bad met rotab (dadels die nog wat rauw zijn). Als die er niet waren dan met gewone dadels, en als die er niet waren, nam hij wat slokjes water. [Abu Dawoed]

Het is ook veel beter voor de maag om met dadels te beginnen, te rusten en dan later verder te gaan met ander eten.

Vreugde
In een authentieke overlevering zegt de profeet vrede zij met hem: 

“Voor de vastende zijn er twee vreugdes; een vreugde wanneer hij zijn vasten verbreekt en een vreugde wanneer hij zijn Heer ontmoet.” [Bukhari]

De eerste vreugde is omdat de vastende blij is dat hij de vastende dag heeft afgerond en weer mag eten. De tweede vreugde is wanneer hij zijn Heer ontmoet en ziet wat zijn beloning is. Moge Allah ons die tweede vreugde schenken net zoals Hij ons de eerste vreugde schenkt.

Een ander gegeven wat de gelovige verheuging brengt, is dat Allah met elke iftaar gelovigen van het Vuur bevrijdt (iftaar is de maaltijd waarmee het vasten wordt verbroken). De profeet vrede zij met hem zei: 

“Allah bevrijdt ten tijde van elke iftaar (gelovigen van het Vuur). [ibn Maajah]

Degene die Allah van het Vuur bevrijdt, zal dit nooit betreden. Moge Allah ons tot één van hen doen behoren.

Anderen voorzien van iftaar
Ook is het sterk aanbevolen om de vastende te voorzien van eten waarmee hij zijn vasten verbreekt. De profeet vrede zij met hem zei:

Wie een vastende te eten geeft, hem komt dezelfde beloning toe als deze vastende (die te eten is gegeven) … [Tirmidhi]

Ontneem jezelf deze grote beloning niet door jouw huisdeur gesloten te houden voor familie, vrienden en met name: onze bekeerde broeders en zusters. Dit is de maand van vrijgevigheid en samenhorigheid!

Beste broeders en zusters
 
Gedenk wanneer je het vasten verbreekt en jij het water door je aderen voelt stromen, Allah’s gunst op jou. Een glas water dat totaal geen waarde heeft in onze ogen, maar in werkelijkheid heel veel waard is.

De bekende kalief Haaroen ar-Rachied stond aan het hoofd van het islamitische kalifaat eeuwen geleden. Zijn heerschappij reikte van het westen tot het oosten.

Op een dag was deze machtige en rijke kalief omringd door geleerden, en hij hield ervan om geadviseerd te worden. 

De kalief had een glas water in zijn hand en net toen hij wilde drinken, zei een van de geleerden tegen hem: 

“Momentje O leider der gelovigen, stel dat u hevige dorst heeft en dit glas water u wordt ontnomen, met hoeveel van uw bezittingen zou u het glas water kopen?”

Na even nadenken antwoordde de kalief: “Met de helft van al mijn bezittingen.”

Hierop zei de geleerde: “Gaat u gang”, waarop de kalief het glas leegdronk.

Vervolgens vroeg de geleerde: “Stel dat dit glas water wat u heeft gedronken uw lichaam niet wil verlaten, hoeveel van uw heerschappij en bezittingen zou u afstaan om dit water er weer uit te krijgen?”

Na even nadenken antwoordde hij: “Met al mijn bezittingen.”

Hierop zei de geleerde: “O leider der gelovigen, uw gehele rijkdom is niet meer waard dan een glas water!”

Hierop moest de kalief huilen.

Ten tijde van de iftaar nemen we plaats aan een tafel bedekt met al datgene wat ons hart begeert. Dat glas water zien we niet eens staan. Zo gaan we om met de meeste gunsten van Allah. We genieten ervan zonder stil te staan bij Degene die ons ervan voorziet, laat staan dat we Hem dankbaar zijn.

Al gelijk na het nuttigen van een uitgebreide iftaar zijn velen van onze broeders en zusters Allah ondankbaar en ongehoorzaam door het magreb-gebed te verzuimen.

Weet dat er een dag zal komen waarop we zullen worden gevraagd over de genietingen en of wij Allah daar dankbaar voor waren. Allah zegt:

“Jullie zullen die dag (Dag des Oordeels) ondervraagd worden over de genietingen.” [102:8]

(Kennisviamail.nl / 07.05.2019)

Zo start je het vasten van de Ramadan!

Afbeeldingsresultaat voor ramadan 2019

De maan is zojuist aanschouwd. Dit betekent dat morgen, 6 mei, de eerste dag van de gezegende maand Ramadan is! En dit houdt in dat de intentie voor het vasten van Ramadan vóór aanvang van fajr (ochtendgebed) moet zijn genomen, vanwege de volgende overlevering:
 
Wie geen intentie voor het vasten heeft vóór fajr, zijn vasten is niet correct. [Bayhaqi]

Het nemen van de intentie is geen ingewikkelde handeling. De intentie houdt in dat jij vastberaden bent om de volgende dag te vasten. En dat ben je. Want wanneer iemand jou zou vragen of je morgen vast, dan zou je direct antwoorden: ‘natuurlijk!’ Dit duidt erop dat jouw intentie gewoon aanwezig is. 
 
Vraagstuk:
Moet deze intentie dagelijks voor iedere dag afzonderlijk worden genomen of volstaat de intentie, om de hele maand te vasten, aan het begin van de maand?
 
Antwoord:
De geleerden verschillen hierover in mening. Meerdere grote geleerden neigen naar de mening dat de intentie aan het begin van de maand volstaat. Wellicht dat deze de sterkste mening is.
 
Wel moet daarbij in acht worden genomen dat degene die het vasten heeft verbroken, vanwege bijvoorbeeld ziekte, reis of menstruatie, zijn intentie moet vernieuwen indien hij of zij de volgende dag weer van plan is om te vasten.
 
De sahoer
Het valt onder de manieren van het vasten om de vastende dag met sahoer (ochtendmaaltijd) te starten. Dit was de gewoonte van onze nobele profeet vrede zij met hem en zijn metgezellen. De profeet vrede zij met hem zei: 

“Nuttig de sahoer, want de sahoer is gezegend.” [Bukhari] 

En hij zei: 

“Nuttig de sahoer, ook al is het slechts een beetje water.” [ibn Hibbaan]
 
De profeet heeft in een overlevering het eten van dadels als sahoer geprezen, het is daarom aanbevolen om ook dadels te nuttigen met de sahoer.

Degene die de sahoer nuttigt, dient dit te doen met de intentie van het navolgen van de sunnah van de profeet vrede zij met hem, zodat dit een aanbidding is en hij hiervoor wordt beloond.

Uitstellen
De sunnah van sahoer is om deze uit te stellen tot aan het einde van de nacht, vlak vóór fajr aanbreekt. Dus als je bijvoorbeeld aan een kwartier genoeg hebt voor de sahoer, nuttig je deze een kwartier vóór fajr.
 
Van de voordelen van het nuttigen van sahoer kort vóór fajr, is dat je het fajrgebed tijdig verricht, vóór zonsopgang. Beter kan je de dag niet beginnen!
 
Ook is de tijd van sahoer een gezegende tijd voor smeekbede en het vragen van vergiffenis. Allah heeft zijn vrome dienaren geprezen in de Koran voor het feit dat zij Hem op dat tijdstip vergiffenis vragen. Allah zegt:
 
“En in de ashaar (tijd vóór fajr) vragen zij om vergiffenis.” [51:18]
 
Het kwartier of langer voor tijd stoppen met eten, ook wel aangeduid op sommige gebedskalenders met imsak, wordt door de geleerden als een innovatie (bid’ah) beschouwd en als overdrijven in het geloof. Je mag eten totdat fajr aanbreekt.

Beste broeders en zusters

Weet dat het bereiken van deze gezegende maand op zich een grote gunst is. Hoeveel van onze jonge broeders en zusters dachten er deze maand gewoon bij te zullen zijn, maar is de dood tussenbeide gekomen? Hoeveel van onze broeders en zusters genoten tot voor kort nog van een goede gezondheid totdat zij plotseling met een ziekte zijn getroffen? Maak gebruik van jouw leven en goede gezondheid door altijd bezig te zijn met datgene waar Allah van houdt en tevreden mee is. 

Beste broeders en zusters

Allah zegt:

“O jullie die geloven, het vasten is jullie verplicht gesteld zoals het ook degenen vóór jullie verplicht is gesteld opdat jullie Allah zullen vrezen. (het vasten is slechts) Een beperkt aantal dagen.” [2:184]

We vasten een maand, maar in werkelijkheid zijn het slechts een beperkt aantal dagen, voor je het weet is deze mooie maand weer voorbij!
   
Moge Allah de meest Verhevene ons helpen bij het nuttig besteden van deze gezegende maand en ons vergeven voor onze tekortkomingen.

(Kennisviamail.nl / 05.05.2019)